Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması nadir görülen ancak ciddi sonuçlar doğurabilecek bir durumdur. Yer değiştiren mercek, görme bozukluklarına yol açar.
Kayma, genellikle travma, bağ dokusu zayıflığı veya cerrahi sırasında kapsül desteğinin yetersizliğinden kaynaklanır.
Belirtiler arasında bulanık görme, çift görme ve ışık yansımaları bulunur. Tanı, detaylı göz muayenesi ile konur.
Tedavide mercek yeniden konumlandırılabilir veya değiştirilir. Erken müdahale, kalıcı görme kaybını önler.
Katarakt nedir? Nasıl oluşur?
Katarakt, genellikle yaş ilerlemesi ile görülen bir rahatsızlıktır. Zamanla kendi merceğimizin metabolizmasında oluşan bozukluklarla merceğin sertleşip bulanıklaşması sonucu oluşur. Bununla birlikte, başta diabet (şeker hastalığı) olmak üzere bazı hastalıklar, bazı ilaçların uzun süre kullanımı, bazı göz rahatsızlıkları, göze alınan darbeler ya da doğuştan gelen kalıtsal hastalıklar da katarakta neden olabilmektedir. Her iki gözde olabileceği gibi, tek bir gözde de görülebilmektedir.
Katarakt, göz içerisinde yer alan, sinir ve damarı bulunmayan merceğin üzerinde bulanık kısımlar oluşması ve beraberinde merceğin saydamlığını kaybederek, kahverengi ve sarı renge dönüşmesi durumudur. Katarakt beraberinde görme duyusunda azalma ve zamanla hiç görememe ile sonuçlanabilen bir göz hastalığı türüdür.
Katarakt belirtileri nelerdir?
Katarakt ilk oluşmaya başladığı zaman, fazla fark edilememektedir. Ancak zamanla bazı semptomlar ile kendini belli etmeye başlar ve zamanla görme yetisinin kaybolmasına kadar gitmektedir. Bu belirtileri genel olarak şöyle sıralayabiliriz:
- Uzağı ya da yakını görememeye başlama.
- Işıkta gözün kamaşması.
- Görmenin bulanıklaşması.
- Gözde sürekli yorgunluk ve göz/baş ağrısı.
- Fazla güneşli havalarda görememe durumu.
- Yakın gözlüğü kullanan kişilerin yakını gözlüksüz görmeye başlaması.
- Gözlüğe olan ihtiyacın azalması ya da artması (numara değişiklikleri).
Kataraktın tek tedavi yöntemi ameliyat mıdır?
Katarakt hastalığı, oluşmaya başladığı ilk evrelerde doktor muayenesi sonrasında gözlük kullanımı ile geçici olarak giderilebilir. Ancak ilerlemiş ve görme yetisinin kaybolmasına yaklaşan bir katarakt hastalığında kesin tedavi için cerrahi müdahale şarttır. Katarakt ameliyatı artık, teknolojik cihazlar ile hem doktor hem de hasta açısından hızlı ve rahat bir şekilde gerçekleştirilen bir ameliyat haline gelmiştir.
Sıklıkla, göze damlatılan anestezi damlası ile gözde uyuşma sağlandıktan sonra, küçük bir kesi içerisinden bulanıklaşan mercek temizlenir. Temizlenerek boşaltılan keseye göz içi lensi konur. Katarakt ameliyatı olan hastalar, göze konan mercek türüne göre sadece uzağı ya da hem yakın hem de uzağı görebilirler.
Katarakt olan hastalar, bu durumu geciktirmeleri halinde mevcut katarakt, matür katarakt adı verilen katarakt durumuna doğru ilerler. Katarakttaki son evre olan matür katarakt, normal ameliyata göre daha zor bir ameliyattır ve kesinlikle tecrübeli bir doktor tarafından yapılması gerekir. Tek çaresi ameliyat olan katarakt ertelendikçe göz tansiyonunu da artırabilir ve daha büyük rahatsızlıklar meydana gelebilir.
Her katarakt ameliyatında mercek değişir mi?
Katarakt ameliyatı, göz içerisindeki katarakt dolayısıyla görme yetisini kaybeden merceğin temizlenerek yeni bir yapay mercek yerleştirilmesi ile tamamlanan bir ameliyattır. Yerleştirilen bu mercekler tek odaklı ve çok odaklı mercekler olarak sınıflandırılmaktadır. Tek odaklı mercekler, uzağa ya da yakına odaklanarak, kişinin uzağı veya yakını net görmesini hedefler. Diğer çok odaklı mercekler ise, kişiye hem uzağı hem de yakını görme yetisi kazandırır.
Katarakt ameliyatı sonrası nelere dikkat etmek gerekir?
Katarakt ameliyatından sonraki ilk birkaç gün görme bulanık olabilir. Bulanık görme tamamen normal bir durumdur. Birinci günden sonra daha net görmeye başlanmaktadır. Başarılı geçen bir katarakt ameliyatı sonrasında hastalar doktorlarının tavsiyelerine uygun olarak bazı durumlara dikkat etmelidir. Bunlar ameliyatta yakalanan başarının devamlılığı ve net bir görme için gerekli konulardır:
- Ameliyat sonrası birkaç gün boyunca göz, şampuan, su ve sabundan uzak tutulmalıdır.
- Verilen damlalar mutlaka saatinde ve yeterli ölçüde damlatılmalıdır.
- Ameliyat olan gözün üzerine uzun süre yatılmamalıdır.
- Ameliyat olan göz en az 15 gün süreyle ovuşturulmamalı, kaşınmamalıdır.
- Ameliyat sonrası 30 gün içerisinde deniz tatili yapmayı planlıyorsanız, bunu hekiminize danışarak yapmalısınız.
- Doktorunuzun bir sonraki kontrol için verdiği randevuya mutlaka gitmeli, kontrolünüzü yaptırmalısınız.
Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması olur mu?
Katarakt ameliyatında sorunsuz bir cerrahi müdahale ile yerleştirilen mercekte kolay kolay kayma yaşanmamaktadır. Ancak bazı durumlar mercek kaymasına neden olabilmektedir. Merceği yerinde tutan liflerin zayıflaması, göze alınan darbeler, merceğin yerleştirildiği kısımdaki yırtılmalar ve bölgenin hasar görmesi, mercek kaymasına neden olabilmektedir. Bu durum beraberinde yeniden bir cerrahi müdahale gerektirmektedir.
Katarakt hastalığından korunmak mümkün müdür?
Bir yaşlılık hastalığı olarak adlandırılan katarakt, toplumun geniş kesiminde görülmektedir. Bu hastalığı tam anlamı ile engellemek mümkün olmamaktadır. Fakat bazı durumlara dikkat ederek, hastalığa yakalanma riski azaltılabilir. Bunun için,
- Sigaradan uzak durmak
- Beslenme alışkanlığını değiştirerek, dengeli ve sağlıklı beslenmek
- Şeker tüketimine dikkat ederek, şeker hastalığını kontrol etmek
- Gözleri direk güneş ışınlarından korumak ve güneşe çıplak gözle fazla bakmamak uyarılarına dikkat edildiği zaman, katarakt hastalığına yakalanma riskinizi azaltabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması olur mu ve ne kadar sık görülür?
Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması olur mu, hangi belirtiler ortaya çıkar?
Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması olur mu, kimlerde risk daha yüksektir?
Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması olur mu, ameliyattan ne kadar sonra gelişebilir?
Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması olur mu, tanı nasıl konulur?
Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması olur mu, tedavisi mümkün müdür?
Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması olur mu, görme tamamen düzelir mi?
Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması olur mu, gözü ovuşturmak riski artırır mı?
Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması olur mu, nasıl önlenebilir?
Katarakt ameliyatı sonrası mercek kayması olur mu, hangi durumlarda acilen doktora başvurulmalıdır?
Prof. Dr. Tansu Erakgün, retina hastalıkları ve vitreoretinal cerrahi alanında 30 yıla yakın deneyime sahip bir göz hastalıkları profesörüdür. İzmir’deki Özel Kaşkaloğlu Göz Hastanesi’nde retina dekolmanı, diyabetik retinopati, makula hastalıkları ve katarakt cerrahisi gibi ileri düzey tedaviler uygulamaktadır.
Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi mezunu olan Prof. Dr. Erakgün, aynı kurumda göz hastalıkları uzmanlık eğitimini tamamladıktan sonra akademik kariyerinde hızla yükselerek 2004’te doçent, 2010’da profesör unvanını almıştır. Antwerp, Frankfurt ve Duisburg’daki ileri retina cerrahisi merkezlerinde eğitimler alarak uluslararası düzeyde deneyim kazanmıştır.
Prof. Dr. Erakgün, dünya literatürüne giren “Erakgun Spatula Knife” ve “Erakgun Snare” adlı cerrahi aletlerin tasarımcısıdır. Bu yenilikçi cihazlar, vitreoretinal cerrahinin global gelişiminde önemli bir kilometre taşı olmuştur. Bugüne kadar 15.000’in üzerinde cerrahi operasyon gerçekleştiren Prof. Dr. Erakgün, bilimsel çalışmaları ve klinik başarılarıyla Türkiye’de ve dünyada oftalmoloji alanında saygın bir otorite olarak kabul edilmektedir.
Aktif üyesi olduğu kuruluşlar arasında Türk Oftalmoloji Derneği, European Vitreoretinal Society (EVRS) ve American Academy of Ophthalmology (AAO) bulunmaktadır.
